Yastıkaltı servet sığınağı

ATIL BİRİKİM YASTIK ALTINDA

Sisteme güven azaldıkça yastık altı,

birikimin sığınağı halini alır.

Servetin orada güvendedir ama

enflasyonun kolu ilk oraya uzanacaktır.

Güven yoksa yarın yok…

Yastıkaltı, adını hanlardaki yolcunun davranışından alsa da ekonomideki karşılığı, uykuya yatırılmış servet demektir.

Özellikle yükte hafif, pahada ağır en değerli altının ekonomiden çekilmesini ifade eder. Özel kelimesi dahi vardır; iddihar… Yani, yastığın altı; paranın dolaşımdan çekilmesi, gömüleme… Servet orada uykuya çekilir, değer üretmez ama değerini korumaya gayret eder.

Piyasalarda sisteme güven azaldıkça, servetlerin sığınma yeri olur yastıkaltı… Orada atıldır ama hayattadır.

Yastığa sarılmak, insana uykusunda güven veren bir eyleme dönüşür. Eylemsiz kalırsın ama yastığın varlığı, dayanılacak baş kadar sarılacak bir nesne oluverir.

Yastık değil kafan rahat olacak / Döşek değil vicdan rahat olacak / Ve insan / Yorgana değil huzura sarılıp uyuyacak.”

Servetin her neyse, yastık altında güvende olabilir ama enflasyon canavarının ilk yoklayacağı yerdir.

Gemi limanda güvendedir ama geminin amacı bu değildir.

   PARANI ENFLASYONDAN KORUYABİLİR MİSİN?

twitterpinterestlinkedinrssby feather
DEVAMINI OKU

Diri ve duru iletişim

MERKEZ NE SÖYLER, PİYASA NE ANLAR?

İletişimi DİRİ ve DURU olmayan bir MERKEZ BANKASI, kararı ne olursa olsun; pek işe yaramaz.

Kullanılacak her kelime önemlidir ve piyasanın kafasını karıştırmak zararlıdır.

Merkez Bankası, paranın sahibidir ve piyasalara yön verir.

Aldığı kararlar ile fiyat istikrarı sağlar, lirayı yönetir.

Ancak kararları ne olursa olsun piyasa bildiğini fiyatlar.

Bu yüzden Merkez’in kararları öncesi piyasayla kurduğu iletişim, aldığı karardan da önemlidir. Eğer bu iletişim diri ve duru değil ise arttırdığın faiz ile kala kalır, döviz rallisi izler, bir sonraki karar günün için gün sayar durursun.

Merkez’in giriş kapısına astığın tabelada düşük faiz, arka kapısında ise yüksek faiz var ise piyasa, ön kapıdan girmez.

Kaldı ki kafa karıştırıcı faiz mönüsü yerine; anlaşılır, basit faiz yapısı gerekir. Bu süreçte Merkez’in faiz oranından daha önemli olan faiz kararı metnine dikkat etmesi gerek.

Kullanılan her kelime, piyasaca nasıl algılanıyor? Güvensizlik oluşturacak cümleler nasıl güvenilir mesaja dönüştürülür?

DİRİ iletişim zira piyasa dinamik ve karar süreçleri hızlı.

DURU iletişim zira arka planda başka niyet taşımamalısın.

Beklentiyi iyi yönetemedikçe, alınan her karar; zarar yazar.

        MERKEZ BANKASI, DEDİĞİN ANLAŞILIYOR MU?

twitterpinterestlinkedinrssby feather
DEVAMINI OKU

Kaygıdeğer büyüklerim

CEBİMİZ DOLAR MI?

Bu kafayla dolmaz.

Çünkü dolar bizim paramız değil.

O halde nedendir bu dolar aşkı?

Çünkü enflasyon liramızı eritiyor.

Dolara hücum yok, liradan kaçış var.

Lirayı değerli kılmadıkça çilemiz dolmaz.

Size bu mektubu saygı dolu sözcüklerle ancak kaygı dolu duygularla yazıyorum. Kendi vatanında parya haline gelen liramızın akıbetinden endişeliyim. Herkes ondan kaçmaya başladı.

Elin parasına, dövize dolara sığınıyor. Altına otoya konuta borsaya kaçıyor. Liramıza sahip çıkması gereken Merkez’imizin elinden gelen bu kadar. Enflasyon denizinde liramız boğulmasın diye faiz arttırıyor ama lira, kafasını suyun üstünde dahi tutamıyor, ha bir su yutup duruyor.

Kaygıdeğer büyüklerim; kaygılarım yersiz değil. Daha önce dolar alıp başını gittiğinde başımıza gelenleri hatırlıyorum.

Kaygıdeğer büyüklerim; abarttığımı sanmayın, endişeliyim.

Kaygıdeğer büyüklerim; dolar rallisine benzin taşıyoruz.

Kaygıdeğer büyüklerim; dolarla maaş almıyorum ama maaşı ile dolar almaya koşanlarımız hayli fazlalaştı etrafımızda.

Kaygıdeğer büyüklerim; ‘ne güzel dolar arttıkça cari açık azalıyor’ diyenlere kanmayın, ihraç malın maliyeti artıyor.

Kaygıdeğer büyüklerim; doların gidişatından endişeliyim.

        Size maruzatım budur. EN DERİN KAYGILARIMLA

twitterpinterestlinkedinrssby feather
DEVAMINI OKU

Enflasyon düşecek mi?

TEK HANE HEDEFİ TARIMDA DA ŞART
Tıpkı Merkez Bankası Başkanı gibi neden Tarım Bakanı da gıda enflasyonunda tek hane hedefi vermesin?
Üretim olmadan tüketerek büyümek nereye kadar taşır ülkemizi?

Merkez Bankası’nın bu yılsonu enflasyon hedefi; %8.2 gibi tek hane. Beklenen enflasyon tek hane olunca ücret artışı, reel faiz, yığınca makroekonomik denge, bunun üzerinden hesaplanıyor. Eğer tutarsa ne âlâ. Ama ya tutturulamazsa?

90’lara ‘kayıp yıllar’ dememizin sebebi enflasyon belasıydı. Şimdi de bu bela başımızda ve hükümetin onu düşürmeye dair politikalarını sorguluyoruz. Enflasyon sadece Merkez Bankası’nın niyet ve gayretiyle düşmez. Reel ekonominin buna hizmet etmesi gerekir. Özetle; bu yılki %5’lik büyüme tüketimden sağlansa da üretim olmayınca tükenir dururuz.

Gıda fiyatları enflasyonun baş belası… Sorum şudur; neden Tarım Bakanı da tıpkı Merkez Bankası Başkanı gibi tarımda tek haneli enflasyon hedefi veremez? 2019’’u mahveden, gıda terörü dediğimiz fahiş fiyat artışları idi. Anladık ki soğan deposu basmakla fiyat düşmez üretmek gerekiyor.

Merkez bankalarının kabiliyet sınırları belli. Üretim ayağı ile desteklenmediğinde enflasyon hedeflemesinde başarı

         şansı düşer. TARIM BAKANLIĞI NE İŞE YARAR?

twitterpinterestlinkedinrssby feather
DEVAMINI OKU

Kümesteki kazlar Dışarıdaki tilkiler

VERGİ ve ZAM ENFLASYON ÜRETİR
Enflasyonla mücadelede temel dert, üretimi artıramamak.
Yeni vergi, yüksek zamlarla ekonomi iyileşmez.
Geleceğe dair güven inşa etmeyen, zamdan medet ummasın.

Gelirden önce vergisini arttırırsan; gelirden de vergiden de olursun. Vergi oranlarını tırmandırınca ekonomi, kayıt dışına doğru meyleder. Kümesteki kazları daha fazla yolmak zorunda kalır, dışarıdaki tilkilere prim vermiş olursun. Zamlarla kronik enflasyon üretmek de cabası…

Yeni vergiler gündemde… Konaklama, lüks konut, dijital hizmet, döviz alım satım vergisi, 500 bin lirayı aşan serbest meslek kazançları vergisi, sporcu hakem vergisi.

Vergi salmak kadar, onu toplamak önemlidir. Salınan vergi adil olmalı, üretimi desteklemeli, zaten el freni çekilmiş ekonomiye fazladan takoz olmamalı… Gelir üretmeyenden sürgit vergi alamazsın. Bütçe açığını kapamak için sabit gelirliye, bordroluya yüklenirsin. Soru şudur; bütçeyi denkleştirmek için neden kamu harcamaları azaltılmaz?

ADALETSİZ VERGİ, SÜREKLİ ZAM; ÇARE MİDİR?

twitterpinterestlinkedinrssby feather
DEVAMINI OKU